Een ander schip is op de klippen gelopen bij de kust bij Telemarken. Het is onduidelijk hoe het zover heeft kunnen komen, waarschijnlijk is er motorstoring geweest die niet tijdig verholpen kon worden en er is te laat om assistentie gevraagd. Ongeveer 50 tot 200 kubieke meter olie is weggelekt. Veel zeevogels zijn al besmeurd. De meeste opvarenden zijn van boord gehaald. De authoriteiten zijn bang dat het maanden zal duren voordat alles opgeruimd zal zijn.

De gemeten windsnelheden bij de Noorse kust (fyr = vuurtoren)

Olielekkend vrachtschip Full City varend onder Panamese vlag

.

Het betrof hier een gezamenlijk onderzoek van de NASA en de Universiteit van Colorado, uitgevoerd vanaf Ny Alesund op Spitsbergen (Svalbard). Doordat het vliegtuigje erg laag vloog, kon het ook grotendeels onder wolken blijven, wolken die op foto's vanuit satellieten het zicht op het ijs belemmeren. Nu was er geen zichtbeperking.

Doel van het onderzoek is zoveel mogelijk in detail de structuur van het ijs in beeld te krijgen. Niet alleen scheuren en breuken, maar vooral ook de verticale structuur, de positie en vorm van 'ruggen', de oneffenheid. De hoogte en vorm van een rug (een keten van metershoge uitstulpingen in het ijslandschap) zegt iets over de ouderdom van het ijs (hogere ruggen, ouder ijs; 'gepolijste' rug, nog ouder ijs). Een rug bevindt zich meestal zowel aan de bovenkant van het ijs als aan de onderkant, waarbij de uitstulping onder water (ook wel 'kiel' genoemd) veel groter is dan die aan de bovenkant (ook wel 'zeil' genoemd).

De oneffenheid van het ijs is van groot belang voor de ijsdynamica. IJs met veel oneffenheden zal gemakkelijker door wind boven het ijs of waterstroming onder het ijs in beweging gebracht worden. Het leidt tot meer turbulentie (en daarmee uitwisseling van energie, waaronder warmte): boven water tussen het ijs en de atmosfeer, onder water tussen het ijs en de oceaan beneden.

Terzijde: Ny Alesund is een dorp voor poolonderzoekers. Het inwonertal varieert van zo'n 30 in de winter (voornamelijk onderhoudspersoneel) tot zo'n 150 in de zomermaanden (waaronder meestal een aantal Nederlandse onderzoekers). Het dorp heeft het meest noordelijk gelegen postkantoor ter wereld.

Verdere info:
over het onderzoek: zie hier en hier
over Ny Alesund: zie hier

In Polen werden vooral de zuidwestelijke regio Neder-Silezië en het midden van het land getroffen. Volgens Poolse media vielen zeven doden. De meeste slachtoffers werden door ontwortelde bomen geraakt. Zo viel bij Lodz een boom op een auto. De 24-jarige zwangere automobiliste kwam om het leven. Twee kinderen overleefden het ongeval. In Kunice verdronk een man in een meer, nadat hij door een zware windstoot van een boot was gevallen.

Ongeveer vijftig mensen raakten gewond. Zeventien personen werden geëlektrocuteerd toen een hoogspanningskabel knapte.

In Tsjechië ontstonden vooral in het noorden en westen van het land problemen. Een 75-jarige vrouw vond de dood toen ze door een vallende tak werd geraakt. Het treinverkeer raakte ontregeld doordat tal van omgevallen bomen op de rails terechtkwamen.

Ook in delen van Duitsland ging het onweer niet onopgemerkt voorbij. In deelstaten als Beieren en Noord-Rijnland-Westfalen ontstonden verkeersproblemen door omgevallen bomen. De brandweer moest een groot aantal keren uitrukken om ondergelopen kelders leeg te pompen.

Het rampgebied rood omcirkeld Foto: Google Maps

Bomen op en rond de camping vielen om of braken af als luciferhoutjes. Sommige kwamen op tenten of caravans terecht, waardoor er veel mensen gewond raakten. De elektriciteit is uitgevallen.

Vodatent-eigenaar Christaan Bor was er gisteren beduusd van. Terwijl hij in Hoogeveen snel zijn auto inpakte om zo snel mogelijk bij zijn vele Nederlandse klanten en zijn personeel in Tsjechië te kunnen zijn, zei hij: „We moeten redden wat er te redden valt. Ik heb zojuist alle gasten gebeld die dit weekeinde aankomen. Ik probeer zo snel mogelijk andere tenten die kant op te krijgen. Of het allemaal lukt, weet ik niet. Ik maak dit ook niet dagelijks mee. Al onze zorg gaat uit naar onze campinggasten.”

De familie Scheurwater kreeg bericht van hun dochter vanaf de oranje-getinte camping dat ze het goed maken. „Gelukkig zijn zij ongedeerd gebleven. Zelfs hun auto is gespaard gebleven, als enige. Mijn schoonzoon, die brandweerman is van beroep, blijft nog een paar dagen om te helpen, want er ligt daar van alles onder de ontwortelde bomen. Men heeft daar met 120 man in een restaurant geslapen.

Geruchten dat er ook doden zijn gevallen op de camping, ontkracht Bor. „Die geluiden heb ik ook gehoord. Er liggen twee mensen in het ziekenhuis. De één heeft vermoedelijk zijn rug gebroken, de ander heeft een zware hersenschudding.”

Bron: Telegraaf 

Sinds mei telde het KNMI 21 dagen met mooi weer. Vorig jaar hadden we tussen mei en september 29 mooie dagen, ongeveer het normale aantal. Er blijken meer mooie zomers voor te komen in de buurt van een zonnevlekkenminimum dan bij een maximum. Vooral de dalende tak van de 11-jarige cyclus levert mooie zomers op, terwijl in de stijgende tak mooie zomers zeldzaam zijn. Een verklaring kan de onderzoeker niet geven maar opmerkelijk is het wel.

Eerder keek Cor Schuurmans naar trends in het aantal dagen met mooi weer. Voor de klimatologie heeft het KNMI mooi weer gedefinieerd als een dag met veel zon (minstens 50% van de tijd dat ze kan schijnen), weinig of geen neerslag (in 24 uur hooguit 0,2 mm ) en een bovennormale temperatuur. De normale temperatuur wordt statistisch bepaald uit het etmaalgemiddelde over periodes van 10 dagen, het decadegemiddelde. De klimatologische grenzen veranderen met de tijd van het jaar: in april voldoet een dag dus bij een lagere temperatuur aan het criterium “warm” dan bijvoorbeeld in augustus”. Als norm wordt een marge aangehouden rond het gemiddelde. Voor internationaal gebruik worden mooi-weerdagen aangeduid als ADS-dagen. De “A” staat voor een temperatuur “Above normal” , de “D” voor “Dry” en de “S” voor “Sunny”.

Uit het onderzoek van Cor Schuurmans blijkt dat het aantal dagen met mooi weer (ADS-dagen) vooral dankzij de hogere temperaturen in ons land is toegenomen. In de periode 1881-1970 bedroeg het aantal mooi-weerdagen in De Bilt gemiddeld 36 per jaar (waarvan de helft in de drie zomermaanden en dit aantal nam toe tot gemiddeld 43 dagen in de periode 1971-2006. In de afgelopen 20 jaar (1988-2007) bedroeg het aantal gemiddeld zelfs 50 dagen per jaar. Die winst is voornamelijk toe te schrijven aan de temperatuurstijging en niet aan het droger en zonniger worden van ons klimaat (vroeger waren droge en zonnige dagen gewoon koeler). Procentueel is sprake van een toename van 10 tot 14% per jaar, in de zomer is de gemiddelde frequentie zelfs toegenomen van 18 naar 22%. Zowel 2006 als 2007 telden 64 mooi-weerdagen. Aan top staat nog altijd het jaar 1947 met liefst 90 mooi-weerdagen, waarvan 24 in augustus!

De beide artikelen "Mooi weer?" en "Mooie Zomers" van Cor Schuurmans zijn te vinden in Meteorologica en staan als PDF-file op de website van de NVBM.

De meest nabije ster, de zon, is een uiterst stabiele lichtbron. Hij is in het geheel niet te vergelijken met de in helderheid veranderende sterren die we bij duizenden aan de hemel weten te vinden. De helderheid van de zon verandert echter wel. Ze neemt toe met de tijd, maar niet meer dan 0,15% per miljoen jaar. Dat is niet te meten. Toch is er wel degelijk van alles gaande. Op korte termijn, uren, maanden en jaren, zijn er wel veranderingen, weliswaar zeer gering in helderheid, maar opvallend in wat op de zon te zien is. Veel komt en gaat, alles in eigen tijd en ritme.

Bij Borca di Cadore ten noorden van Venetië kwamen twee mensen om, toen door aardverschuivingen hun woonhuis werd verpletterd. Na een hittegolf heeft Italië sinds vrijdag te maken met slecht weer met veel regen. Bij het Gardameer kwamen grote hagelstenen naar beneden waardoor nogal wat caravans en auto´s beschadigd raakten.

Foto's noodweer in Italië

In de Oost-Duitse deelstaat Saksen-Anhalt heeft een aardverschuiving in de nacht van vrijdag op zaterdag een huis een meer ingesleurd.

Drie bewoners, die op het moment van de ramp waarschijnlijk sliepen, worden vermist en zijn volgens de autoriteiten waarschijnlijk dood. Een ander huis is half afgebroken. Aan de oever van het Concordiameer is een stuk terrein van 350 bij 150 meter in het water verdwenen. Door de aardverschuiving ontstond een enorme vloedgolf die aan de andere kant van het meer het schip Seelandperle aan land spoelde.

Ook Oostenrijk heeft te kampen met slecht weer. Daar kwam vrijdag een 71-jarige Duitser om het leven toen hij met drie anderen aan het wandelen was in de bergen. De vier mannen liepen achter elkaar op een bergpaadje om te gaan schuilen voor het naderende regenfront en rukwinden. De 71-jarige ervaren bergbeklimmer sloot de rij. Toen nummer drie plots kabaal hoorde en zich omdraaide was de man verdwenen. Hij bleek twintig meter naar beneden te zijn gevallen.

Graz is zaterdag geteisterd door overstromingen. De hoofdstad van de deelstaat Stiermarken is tot rampgebied verklaard. Veel straten zijn onberijdbaar. De bevolking is opgeroepen om kinderen en dieren binnen te houden. Duizenden huishoudens zitten zonder stroom.

Foto's overstromingen Oostenrijk: klik hier-

In het Alpengebied in de Italiaanse regio Aostadal zijn vrijdag drie bergbeklimmers om het leven gekomen. Zij waren bij zeer dichte mist op de berg Monte Rosa verdwaald op 3900 meter hoogte.
 
Zij kwamen ten val en gleden 300 meter naar beneden over een steile helling. Een vierde persoon is gewond in een ziekenhuis opgenomen, zo meldde het Italiaanse persbureau ANSA.

In het Frans-Italiaanse Mont Blancmassief deed zich een vergelijkbaar ongeval voor. Hier vielen drie alpinisten vanaf een hoogte van 3300 meter te pletter. 
Zij stortten 250 meter naar beneden. Het zou gaan om Litouwers, meldden Franse media vrijdagavond.

Minstens tien toeristen uit een groep van 34 zijn vermist. De groep was gaan raften in de vallei van Tanzhang bij Chongqing, de grootste stad van de provincie. Het is niet gekend uit welk land de toeristen afkomstig zijn.

Sinds 3 juli regent het hevig in de regio, waardoor overstromingen ontstonden die 10.100 woningen overspoelden en 29.000 andere beschadigden. Minstens 12 steden en 43 districten werden getroffen en 99.000 mensen moesten geëvacueerd worden.

Het zuiden en het midden van China worden elk jaar getroffen door zware overstromingen tijdens het regenseizoen.

Wetenschappers van de Amerikaanse ruimtevaartorganisatie NASA en de University of Washington in Seattle hebben voor het eerst een schatting gemaakt van de dikte en het volume van het drijfijs in heel de Noordelijke IJszee. Ze deden dat op basis van gegevens van de Ice, Cloud and Land Elevation Satellite (ICESat) van de NASA en gegevens van onderzeeërs.
Het Noordpoolijs groeit elke winter aan, als de zon maandenlang onder bliijft en het erg koud wordt. In de zomer vloeit een deel van het ijs door de wind en de zeestromingen uit de Noordelijke IJszee terwijl een groot deel ervan ter plaatse smelt. Niet al het ijs smelt evenwel in de zomer: het dikkere, oudere ijs heeft meer kans om de zomer door te komen.

Op basis van de waarnemingen van de  ICESat  kwamen de geleerden tot de conclusie dat het drijfijs elk jaar zo'n 18 centimeter dunner is geworden, met een totaal van  67 centimeter voor de vier winters. Het gebied dat bedekt is met het dikkere meerjarige ijs kromp in met 42 procent in dezelfde periode.

Tot nog toe gingen wetenschappers uitsluitend voort op de oppervlakte aan drijfijs om vast te stellen welk deel van de Noordelijke IJszee bedekt was met ijs. Nu laat de ICESat echter toe de dikte van het ijs te meten en het volume aan drijfijs te berekenen.
"Het volume van het ijs laat ons toe de jaarlijkse ijsproductie te berekenen en het geeft ons een overzicht van het zoetwater en de totale ijsmassa die in het Arctische zee-ijs ligt opgeslagen", zegt Ron Kwok van het Jet Propulsion Laboratory van de NASA. "Zelfs in jaren waarin de totale oppervlakte van het zee-ijs stabiel blijft of zelfs aangroeit, blijft de dikte en het volume van de ijskap afnemen, wat het ijs kwetsbaarder maakt voor verdere inkrimping."

De laatste jaren volstaat de hoeveelheid ijs die er in de winter bijkomt niet om de verliezen van de zomer goed te maken. Het resultaat is dat er meer open water is in de zomer. Dat water neemt meer warmte op dan ijs, dat meer warmte terugkaatst, waardoor de oceaan opwarmt en er nog meer ijs smelt. Tussen 2004 en 2008 is de meerjarige ijslaag ingekrompen met meer dan 1.500.000 vierkante kilometer, bijna de oppervlakte van Alaska, de grootste Amerikaanse staat.

Opvallend is dat tijdens de onderzochte periode de verhouding tussen de hoeveelheden eenjarig en meerjarig ijs  omgekeerd raakten. In 2003 was 62 procent van het totale volume aan Noordpoolijs meerjarig ijs en 38 procent eenjarig ijs. Tegen 2008 was 68 procent van het totale volume eenjarig ijs en nog slechts 32 procent meerjarig ijs. Eenjarig ijs is gemiddeld zo'n 180 centimeter dik, meerjarig ijs 270 centimeter.
"Een van de belangrijkste zaken die ontbraken aan de informatie over wat er met het zee-ijs gebeurt, waren begrijpelijke gegevens over de dikte van het ijs", zei Jay Zwally van het Goddard Space Flight Center van de NASA die de studie mee geschreven heeft. "Onderzeeërs van de Amerikaanse marine boden tot nu een langlopend overzicht van de dikte van het ijs voor enkele delen van het Noordpoolgebied. De gegevens van de onderzeeërs stemmen overeen met de metingen van de ICESat, wat ons veel vertrouwen geeft in satellieten als een middel om de dikte van het ijs in het hele Arctisch basin te meten."

De onderzoekers wijten de vermindering van de dikte en het volume van het ijs aan de recente opwarming en aan onregelmatigheden in de patronen van de circulatie van het zee-ijs. Na de zomers van 2005 en 2007 is er abnormaal veel ijs weggedreven uit het Noordpoolgebied.

Het door het KNMI voorspelde noodweer trok over het land richting Noorden. Onder meer aan de oostkant van Nijmegen spookte het.
De brandweer van de kreis Kleef, net over de grens, kreeg vrijdagmiddag al 200 noodmeldingen binnen. Het gaat vooral om ondergelopen kelders en straten die blank staan.

 Foto: Do Visser

Door een onverwachte windstoot werd de grote tent die stond aan de Oosterweg in Volendam vernield. De schade loopt in de tonnen.

 Foto: R. Sijbrands

Ook in Apeldoorn barstte rond drie uur vanmiddag het onweer los.  Binnen enkele minuten stond de Noorderlaan in Apeldoorn blank. De putten konden de extreme regenval niet aan en binnen stond alles te kolken. Een woonzorgcentrum in Apeldoorn zit zonder stroom doordat de regen een elektriciteitsinstallatie heeft aangetast. De 75 bewoners zijn opgevangen in een recreatieruimte. In een boerderij in het nabijgelegen dorpje Wenum Wiesel is de bliksem ingeslagen. Het pand staat in brand. Er vielen geen gewonden.

 Foto's: Jarno bleumink

Ook elders in het land ondervond men overlast van het noodweer.

Zo sloeg tijdens het noodweer van vanmiddag in Friesland de bliksem in, in een boerderij aan de Harichsterdyk net buiten Harich. Er werd vrijwel meteen groot alarm geslagen maar door o.a. het rieten dak en de wind was de boerderij in een half uur compleet verwoest.

In het Noorden en Oosten van Gelderland wordt de politie overspoeld met meldingen van ondergelopen kelders en blikseminslagen. Bij het pretpark Juliana Toren in Apeldoorn sloeg de bliksem in. Bezoekers werden in veiligheid gebracht.
Ook Overijssel wordt zwaar getroffen door regen en onweer.

In de Gelderse plaats Elburg viel volgens een woordvoerder van het KNMI tussen half drie en vier uur 73 millimeter neerslag. Het komt gemiddeld eens in de honderd jaar voor dat op een plek in Nederland zo veel regen valt in een etmaal.

Maar ook de warmte zorgde voor overlast. Op het traject Amersfoort -Zwolle rijden minder treinen omdat het spoor is uitgezet door de warmte. Tussen Zutphen en Winterswijk is een wisselstoring waardoor tussen die plaatsen helemaal geen treinen rijden. Dat heeft spoorbeheerder ProRail gezegd.

Deze gingen gepaard met zware regenval, hagel en windstoten, op sommige plaatsen viel er 50 mm regen. Sommige wegen werden overstroomd en de zware regenval veroorzaakte ook aardverschuivingen. Het treinverkeer ondervond ook hinder door blikseminslagen op de bovenleidingen.

In Eifel Hellenthal en Annaberg Erzgebirge werd op beide plaatsen een tornado waargenomen. Of deze veel schade veroorzaakt heeft is nog niet bekent.