Telecommunicatieverbindingen in het getroffen gebied zijn uitgevallen. Het Pacific Tsunami Warning Center kondigde een tsunami-alarm af voor Indonesië, Maleisië, India en Thailand, maar dat is inmiddels ingetrokken. Het epicentrum van de aardbeving voor de kust bij Padang lag echter op een diepte van meer dan 80 kilometer onder de zeebodem. Dan kan de beving geen vloedgolven genereren. De aardbeving werd gevoeld tot in de hoofdstad Jakarta en in buurlanden Singapore en Maleisië.

Het epicentrum van de beving lag 50 kilometer ten noordwesten van Padang, voor de westkust van Sumatra. De stad telt ongeveer 900.000 inwoners en is de hoofdstad van de provincie West-Sumatra. Geologen waarschuwen al langer voor de dreiging van aardbevingen voor Padang.

"Padang ligt direct voor een gebied waar de kans op een zware aardbeving met bijvoorbeeld een potentiële kracht van 8 op de schaal van Richter het grootst is", voorspelde Danny Hilman Natawidjaja, geoloog bij het Indonesisch Wetenschappelijk Instituut, nog in februari. "De hele stad kan verdrinken", in een tsunami die zou ontstaan door een beving met een dergelijke kracht, aldus de deskundige.

Verschillende dorpen en toeristische centra werden vernield door de vloedgolf die volgde op een aarbeving.Het gaat om een van de zwaarste bevingen van 2009.

Volgens Bill English, de eerste minister van Nieuw-Zeeland, zal het aantal doden nog oplopen. Samoa is een populaire vakantiebestemming bij Australiërs en Nieuw-Zeelanders.
 
Ooggetuigen melden golven tot zes meter hoog. Aan de oostkust van Upolu, een van de twee eilanden waaruit Samoa bestaat, zouden nagenoeg alle ressorts van de kaart geveegd zijn. Nieuw-Zeeland heeft een vliegtuig ter plaatse gestuurd om overlevenden op zee te zoeken.

De meeste wegen naar de stad met 200.000 inwoners staan onder water. Het verkeer in de stad is tot stilstand gekomen omdat ook daar vele straten overstroomd zijn.
 
Ook elders in de streek waren er overstromingen, wat er onder meer toe leidde dat automobilisten geblokkeerd raakten in hun wagens.

Ketsana heeft inmiddels zeker 140 mensenlevens gekost op de Filipijnen. In de hoofdstad Manilla stond het water hier en daar zes meter hoog na de overvloedige regenval (er werd 455 mm in 24 uur afgetapt). Bijna een half miljoen mensen hebben hun huizen moeten verlaten.
Hoewel de Filipijnen wel gewend zijn aan tropische stormen, worden de overstromingen van afgelopen weekend beschreven als de ergste sinds 1967.

Ten oosten van de eilanden heeft zich inmiddels een nieuwe tropische depressie gevormd, die westwaarts trekt en misschien komend weekend voor nieuwe overlast kan zorgen.

Wetenschappers zijn ondertussen het stof van de spectaculairste storm, die woensdag Sydney trof, bezig te analyseren om te zien hoe radioactief die was. Die storm ontstond in de buurt van Woomera in de outback. Daar ligt de immens grote Olympic Dam uraniummijn.

Het stof van die storm geraakte zelfs 2.150 km verder in Nieuw-Zeeland. En het was daar dat de geigertellers abnormaal hoge metingen vaststelden. Het is nogal gebeurd dat stofstormen de Tasmaanse Zee overstaken, maar niet in deze mate vertellen metereologen. In ondermeer Auckland, Northland, Waikato, Bay of Plenty en Taranaki kregen ze een flinke laag oranje stof.

Ondertussen is Sydney opnieuw getroffen door een stofstorm. Deze was wel minder spectaculair: de concentratie stof was tien keer minder dan vorige keer, toen er 15.400 microgram per kubieke meter werd gemeten. Op normale dagen is het hoogstens 20 microgram, en bij bosbranden 500 microgram.

In Brisbane kregen ze er zelfs twee op een dag te verwerken. Ook in die regio verontrusten de stofstormen de wetenschappers. Ze zeggen dat ze veel schade kunnen aanrichten aan het zuidelijke deel van het Great Barrier Reef.

Het artikel van MeteoConsult bespreekt vooral de verschillen tussen de maximumtemperaturen in de zomermaanden gemeten in De Bilt en Cabauw. Was er in 2008 een verschil van een halve graad, in 2009 was er nagenoeg geen verschil. Werd enkel naar erg zonnige dagen gekeken, dan beliep het verschil in 2008 zelfs 0,7° en in 2009 wederom vrijwel geen verschil.
MeteoConsult heeft vervolgens geïnformeerd bij het KNMI of de thermometer wellicht verplaatst was, en dat bleek inderdaad het geval.

De vaderlandse pers heeft zich vervolgens op dit verhaal gestort en komt met koppen als "KNMI meet jarenlang foute temperatuur" (Elsevier en AD) en "Hete zomers door meetfout KNMI" (Telegraaf). Verder in de berichtgeving steeds de vermelding dat de gemiddelde temperatuur een halve graad te hoog zou zijn gemeten.
In diverse reacties leidt dit tot vervolgens tot beweringen als zou er dus helemaal geen opwarming in Nederland hebben plaatsgevonden, en zijn er inmiddels zelfs kamervragen in die richting gesteld (PVV).

Wat zijn echter de nuchtere feiten?

1. MeteoConsult heeft enkel de zomermaanden van 2008 en 2009 vergeleken tussen De Bilt en Cabauw. In andere jaren waren de verschillen veelal kleiner, maar soms ook nog groter (bv. 1989).

2. De halve graad die MeteoConsult vermeldt, betreft enkel de maximum temperatuur in de zomermaanden, NIET de gemiddelde jaartemperatuur (zoals her en der in de pers geopperd).

3. Op jaarbasis (gemiddelde temperatuur) bedraagt het verschil tussen De Bilt en Cabauw ongeveer 0,1°. Dat verschil is in de loop der jaren niet groter geworden.

4. Zelfs al zou de nieuwe plaats voor de thermometer in de Bilt betekenen dat alle temperaturen aldaar een halve graad omlaag gaan (hetgeen onjuist is), dan nog zou dat geen gevolg hebben voor de trend. Voorbeeld: als er volgens de trend een opwarming is van 9,5 naar 11,0 graad, en je trekt overal een halve graad af, dan wordt de opwarming van 9,0 naar 10,5 graad; het verschil is en blijft 1,5 graad (de trend).

5. De opwarming (oplopende trend) is in heel Nederland gemeten, geen enkel station uitgezonderd. De lineaire trend over 1992-2008 loopt uiteen van ruim +0,4° per decennium in het zuiden van het land, via +0,6° in het midden tot +0,8° in het noorden, met een landelijk gemiddelde over 28 stations van +0,63°. De cijfers voor alle stations zijn hier te vinden. Het beginjaar 1992 is gekozen om zoveel mogelijk (ook nieuwere) stations te kunnen vergelijken. Voor de duidelijkheid: de cijfers (ook in de volgende punten) betreffen een trend in °C per 10 jaar.

6. De trend in de jaartemperatuur van De Bilt (zoals gemeten met de thermometer op de oude plaats), opwarming dus, is vergelijkbaar met veel andere meetstations in het midden van het land. Over 1992-2008 bedroeg de lineaire trend in De Bilt +0,56° per decennium, in Cabauw was het zelfs wat hoger (+0,67°).

7. Voor klimatologische doeleinden kijkt het KNMI niet alleen naar de 'ruw' gemeten temperatuur, ze heeft ook een gehomogeniseerde De Bilt reeks, waarin rekening is gehouden met toegenomen bebouwing rond Utrecht en veranderingen in meetapparatuur. Een verplaatsing van een thermometer wordt daarbij ook betrokken. Over de periode 1992-2008 was de lineaire trend voor deze gehomogeniseerde reeks +0,57° per decennium.

8. Voor klimatologische doeleinden berekent het KNMI ook nog de Centraal Nederland Temperatuur (CNT), een gemiddelde over meerdere meetstations in het midden van het land. Over de periode 1992-2008 bedroeg de lineaire trend voor de CNT +0,55° per decennium.

Het is jammer dat het KNMI zelf niet eerder heeft bericht over verplaatsing van een thermometer. Dat had een hoop onzinnige kranteberichten kunnen voorkomen.

 In het afgelegen dorpje Trion werden meer dan 1.500 bewoners werden geëvacueerd en het Rode Kruis zette een noodkamp op.
In North Carolina kwam het water op sommige plaatsen tot onder het raam op de gelijkvloerse verdieping. Verschillende wegen en scholen werden gesloten en mensen moesten geëvacueerd worden.
De noodtoestand kwam na dagen van aanhoudende regen, die de bodem al meer dan verzadigd hadden. In sommige streken was er sinds vrijdag al meer dan 50 centimeter neerslag gevallen. In veel plaatsen in de staat werden dan ook 'historische' hoeveelheden neerslag gemeten.

Bovendien kwam de regenval ook nog eens na maanden droogte die bijna de recorddroogte uit 2007 evenaarde.
Voor de komende dagen wordt er nog meer regenval verwacht.

Klik hier om video te bekijken.

Bij zware regenval in de regio van Sainte-Maxime traden rivieren buiten hun oevers en ontstonden modderstromen. Vier personen werden hierbij licht verwond.

Auto's werden door het water meegesleurd en het openbaar vervoer werd danig verstoord. Talrijke gebouwen werden beschadigd en zo'n 40-tal mensen moesten elders de nacht doorbrengen.
Ook vijf Vlaamse toeristen werden getroffen door het noodweer en zitten vast in de getroffen regio.

Ook de stad Fréjus werd getroffen, maar in mindere mate.
In de streek van Marseille verstoorden zware buien het treinverkeer, na een ongeval veroorzaakt door een modderstroom vrijdagavond. Daarbij raakten zes treinpassagiers lichtgewond. Het treinverkeer liep daardoor aanzienlijke vertragingen op tussen Nice en Bordeaux.

Klik hier voor meer foto's.

Klimaatverandering uit zich niet alleen in de atmosfeer en de oceanen, het beïnvloedt ook de aardkorst, zegt een internationale groep vulkanologen, seismologen, glaciologen, klimatologen en fysisch geografen.
“De hele Aarde is een interactief systeem. Klimaatverandering is net zozeer van invloed op de aardkorst”, zegt Bill McGuire van het Londense University College, tijdens een speciale conferentie over de relatie tussen klimaat en geologische natuurrampen.

“Binnen de politieke gemeenschap is bijna iedereen volkomen onbewust van enige geologische aspecten van klimaatverandering”, aldus McGuire. Maar kijkend naar het verleden bestaat het verband wel degelijk.
Zo leiden fluctuaties in gletsjers en ijskappen tot opheffingen en dalingen van de bodem tot duizenden kilometers van het ijs vandaan, inclusief aardbevingen.
“Als het ijs verloren gaat springt de aardkorst weer omhoog, met aardbevingen en tsunami’s tot gevolg”, zegt McGuire.

David Pyle van de Universiteit van Oxford voegt daar aan toe dat kleine veranderingen in de massa van het aardoppervlak vulkanische activiteit in het algemeen kunnen beïnvloeden, niet alleen op de plek waar ijsmassa’s verdwijnen.

Klimaat en vulkanisme kennen een wisselwerking, zegt Pyle. Vulkanen kunnen grote hoeveelheden as, zwavel, CO2 en water in de hoge atmosfeer brengen.

"Op korte termijn zorgt de schaduw van het as voor een afkoeling, die enkele jaren kan duren. Maar als uitbarstingen te snel opeenvolgen is het effect omgekeerd: de extra broeikasgassen gaan dan juist zorgen voor versterking van de opwarming", zegt de Amerikaanse vulkanoloog Peter Ward.

Asdeeltjes blijven doorgaans niet langer dan een jaar in de atmosfeer, CO2 daarentegen gemiddeld 100 jaar.

“Voorafgaand aan de mens werd de meest abrupte klimaatverandering ingezet door vulkanen, nu heeft de mens die rol overgenomen. Begrijpen waarom en hoe vulkanen dit deden zal ons helpen om te weten wat te doen”, aldus Ward.

Hypotetisch

Sprekers tijdens de conferentie waren voorzichtig om aan te geven dat veel bevindingen een hoog hypothetisch gehalte hadden, maar stelden daarnaast dat ‘bewijs zich opstapelt’ dat de wereld zich moet voorbereiden op ‘grootschalige schokken’.

IJsverschuivingen

Tony Song van NASA waarschuwt voor de grote kracht voor recentelijk ontdekte ‘glaciale aardbevingen’, waarin ijsmassa's naar beneden storten als reusachtige landverschuivingen.

"Uit onze experimenten blijkt dat glaciale aardbevingen veel grotere tsunami’s kunnen genereren dan onderzeese aardbevingen van dezelfde kracht", zegt Song.

Tsunami’s

Deze zouden zowel langs de kusten van Antarctica als van Groenland kunnen staan. “Verschillende bewoonde gebieden op hoge breedtegraden, zoals Chili, Nieuw-Zeeland en de Canadese oostkust lopen risico”, aldus Song. Ook de Nederlandse kust zou door een tsunami getroffen kunnen worden, wanneer een grote massa ijs aan de oostrand van Groenland in zee glijdt.

Oceaanbodem

Tot slot noemen de wetenschappers ook de toegenomen kans op ‘methaanboeren’, afkomstig van de oceaanbodem. Het krachtige broeikasgas kan in grote hoeveelheden vrijkomen als de opwarming de oceaanbodem heeft bereikt en de daar aanwezige gashydraten doet ‘smelten’.

Naschrift redactie: hieronder de CO2-cyclus, let op het aandeel vulkanisme.

Volgens Beluga kan door de noordelijke route te nemen fors op de brandstofkosten worden bespaard. Ook de CO2-uitstoot is daardoor minder.

,,Russische onderzeeërs en ijsbrekers hebben de Noordelijke Route al in het verleden gebruikt”, aldus Stolberg. ,,Maar de route was niet open voor de reguliere commerciële scheepvaart.” Pas in augustus dit jaar gaven de Russische autoriteiten Beluga Shipping toestemming voor het gebruik van de Noordelijke Route.

 Bron: AD

Ook een gedeelte van de weg naar de internationale luchthaven van Ataturk raakte overstroomd. Daar klommen bestuurders op het dak van hun wagen in afwachting van de brandweer. Terwijl het regen bij bakken uit de hemel blijft vallen, is het water op sommige delen van de autosnelwegen gestegen tot twee meter.

De brandweer en burgerlijke hulpdiensten zijn massaal uitgerukt om onfortuinlijke bestuurders uit hun auto's te bevrijden.

Aanvulling:
Op het meetpunt vliegveld Istanbul/Ataturk werd vanochtend (9u plaatelijke tijd) 57 mm aan neerslag over 24u afgetapt, verder naar het zuidwesten had Bandirma aan de zuidkant van de Zee van Marmara 183 mm. 

Klik hier om beeldfragment te bekijken