| De temperatuur van de oceanen
stijgt meer dan eerder was berekend, ook de zeespiegel stijgt
meer dan de temperatuurstijging kan verklaren. Het waterpeil
stijgt meer dan een meter in deze eeuw. Dat voorziet een groep
onderzoekers in een publicatie in het tijdschrift Nature
geplaatst op 20 mei 2010. De groep baseert hun conclusies op
waarnemingen van de temperatuur van de oceanen tot een diepte
van 700 meter van 1993 tot 2008. De waarnemingen tonen aan dat
de oceanen een aanzienlijke opwarming hebben ondergaan, volgens
klimaatwetenschapper John M. Lyman, vereist dat bijna 30% meer
aan energie dan die volgens de IPCC-berekeningen beschikbaar is
gekomen als gevolg van het versterkte broeikaseffect. John M.
Lyman is de belangrijkste auteur van het artikel in Nature.
Ontbrekende energie
De waargenomen opwarming van de oceanen vereist een
input (extra inbreng) van ongeveer 0,64 watt per vierkante
meter. Dat is hoger dan de 0,5 Watt per vierkante meter, die
het IPCC aangekomen had in hun vierde grote verslag van 2007. De
verwarming is echter voornamelijk te wijten aan de
broeikasgassen en dus aan het versterkte broeikaseffect.

De lijnen tonen het verloop van de
warmte-inhoud van het oceaanwater tot een diepte van 700
meter, gemeten in een heden van 10^22 Joule. De verschillende
lijnen zijn het resultaat van
verschillende waarnemingen, die allen dezelfde periode
bestrijken.
Bovenstaande grafiek laat zien dat de temperatuur van de
oceanen sterk is gestegen van 1993 tot 2003. Dan vlakt het wat
af tot 2008. Ondanks de meer bescheiden stijging van de
temperatuur aan het einde van de observatieperiode, steeg de
mondiale zeespiegel onveranderd. Er zijn dus mogelijk ook andere
belangrijke factoren buiten de directe opwarming, die de hoogte
van de zeespiegel beïnvloeden.
John M. Lyman merkt op dat de toenemende bijdrage van
smeltende ijskappen de constante stijging van het waterpeil kan
verklaren. Zeespiegelstijging door het smelten van de ijskappen
vergt namelijk veel minder energie dan stijging van water door
uitzetting door opwarmen van de oceanen.
VN-klimaatpanel IPCC heeft in 2007 een zeespiegelstijging van
59 centimeter voorzien in deze eeuw. De schatting is echter
zonder de bijdrage van smeltende ijskappen in Groenland,
Antarctica en elders in de wereld, omdat de onzekerheid van deze
bijdrage erg groot was. Studies tonen nu aan dat de oceanen
zullen stijgen als gevolg van de ijskappen die smelten, maar de
orde van grootte is nog hoogst onzeker.
Twee redenen voor de toename van de stijging
De wereldwijde stijging van de zeespiegel doet zich voor om
twee redenen:
- water zet uit als zogenaamde thermische uitzetting bij
verhitting. Het waterpeil is een betrouwbare indicator van
de opwarming van de aarde, omdat de overgrote meerderheid
van de extra warmte-energie die niet teruggaat naar het
heelal - als gevolg van de broeikasgassen - wordt opgeslagen
in de oceaan.
- Het waterpeil stijgt als het ijs smelt op het land en
als dat eindigt in de oceaan als smeltwater. Zee-ijs heeft
echter geen effect op de waterstand, dat drijft in zee en
verplaatst niet meer water dan het aan gewicht heeft.
Het is nog onzeker hoeveel warmte wordt opgeslagen in de
oceaan. Het gepubliceerde onderzoek draagt ertoe bij dat de
schatting nauwkeuriger wordt bij het kwantificeren van
onzekerheden, die er bijvoorbeeld zijn als gevolg van
veranderingen in de observatie-apparatuur. Het is zeer
belangrijk om de juiste waarden te verkrijgen voor het deel van
de warmte dat opgeslagen is in het water. De zee kan grote
hoeveelheden koolstofdioxide absorberen, dat daardoor uit de
atmosfeer verdwijnt en niet meer bijdraagt tot de opwarming van
de aarde, maar dit vermogen wordt verzwakt met stijgende
temperatuur van het water.
Volgens het onderzoek, zijn er twee redenen waarom we ons
moeten voorbereiden op een hogere mondiale zeespiegel dan eerder
gedacht. Ten eerste worden de wereldzeeën blootgesteld aan een
grotere opwarming dan verwacht. Ten tweede, het smelten van de
ijskappen draagt inderdaad bij aan het verder verhogen van het
waterpeil. Eventuele toename van sneeuwdepositie compenseert dat
blijkbaar niet.
De bijdrage van het smelten van ijskappen aan de mondiale
zeespiegel is dus niet opgenomen in het laatste IPCC-rapport
omwille van de zeer grote onzekerheden. Daarom is de
IPCC-beoordeling van 2007 voor wat betreft de wereldwijde
stijging van de zeespiegel relatief laag in vergelijking met
recente studies. Wanneer het volgende IPCC-rapport gepubliceerd
wordt in 2013 en 2014 zullen niet omkeerbare en niet-lineaire
processen zoals bijvoorbeeld de afbraak van niet drijvend
poolijs door Denemarken worden voorgesteld als een van de
aandachtsgebieden. Denemarken heeft al een rijke historie aan
onderzoek aan de ijsmassa van Groenland.
Bron: DMI, vertaling en (niet-inhoudelijke) aanpassingen VWK
N.B. 10^22 Joule is: 10000000000000000000000 Joule |